Sách bài tập Toán 5 Tập hai

Giải Bài 3 trang 40 SBT Toán 5

Hình khai triển của hình lập phương, hình hộp chữ nhật   Đã kiểm chéo

Đề bài

Tô màu hình chữ nhật cần cắt đi để phần còn lại là hình khai triển của một hình hộp chữ nhật.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 40 · mở sách.
Mô tả hình bằng lời

Một hình vẽ gồm nhiều hình chữ nhật ghép lại: một dải ngang gồm ba hình chữ nhật kề nhau, phía trên bên phải có một hình chữ nhật, phía dưới có một hình chữ nhật nhô ra, và một hình chữ nhật ở đầu bên phải dải ngang — trong đó có một hình chữ nhật thừa cần tô màu để cắt bỏ nhằm được hình khai triển đúng của hình hộp chữ nhật.

Lời giải

Nhắc lại: Hình hộp chữ nhật có đúng 6 mặt (2 mặt đáy và 4 mặt bên). Vì thế hình khai triển (hình trải ra) của nó phải gồm đúng 6 hình chữ nhật, và khi gấp lại thì 6 hình này ghép khít thành hộp, không có hình nào bị chồng lên nhau hay bị thừa.

Bước 1 – Đếm số hình chữ nhật trong hình đã cho.
Hình vẽ có 7 hình chữ nhật (một dải ngang 3 ô, thêm ô ở đầu phải dải, ô phía trên bên phải và ô nhô ra phía dưới). So với số mặt cần có là 6, hình đang thừa 1 hình chữ nhật.

Bước 2 – Tìm hình chữ nhật thừa.
Giữ lại dải ngang 4 ô (ba ô kề nhau cùng với ô ở đầu bên phải dải) để làm 4 mặt bên của hộp; lấy ô nhô ra phía dưới làm một mặt đáy và ô ở phía trên làm mặt đáy còn lại. Khi gấp thử, 6 hình này đã đủ ghép kín thành hình hộp chữ nhật.

Lúc đó còn lại một hình chữ nhật ở phía trên bên phải: khi gấp hộp, ô này sẽ gấp đè (chồng) lên một mặt đã có, nên nó là hình thừa.

Bước 3 – Kết luận.
Tô màu (để cắt bỏ) hình chữ nhật thừa ở phía trên bên phải. Sau khi cắt, 6 hình còn lại gấp lại được đúng một hình hộp chữ nhật.

*Kiểm tra lại:* sau khi bỏ 1 ô, còn 6 ô = 6 mặt; gấp thử thấy ghép kín, không chồng nhau ⇒ đúng là hình khai triển của hình hộp chữ nhật.

Đáp số

Tô màu (cắt bỏ) hình chữ nhật thừa ở phía trên bên phải; phần còn lại gồm đúng 6 hình chữ nhật, gấp được thành hình hộp chữ nhật.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.