Sách bài tập Toán 11 Tập hai

Giải Bài 7.39 trang 41 SBT Toán 11

Bài tập cuối chương VII

Đề bài

Cho hình chóp S.ABCS.ABC có SA⊥(ABC)SA \perp (ABC) và BAC^=60°\widehat{BAC} = 60°, biết diện tích các tam giác ABCABC, SABSAB và SACSAC lần lượt là 333\sqrt{3}; 99; 1212. Tính thể tích khối chóp S.ABCS.ABC.

Lời giải

Phân tích. Vì SA⊥(ABC)SA \perp (ABC) nên SA⊥ABSA \perp AB và SA⊥ACSA \perp AC, do đó hai tam giác SABSAB, SACSAC vuông tại AA. Đặt SA=hSA = h, AB=cAB = c, AC=bAC = b.

Bước 1. Lập các phương trình diện tích.

- Tam giác SABSAB vuông tại AA: SSAB=12 SA⋅AB=12hc=9  ⇒  hc=18.S_{SAB} = \dfrac{1}{2}\,SA\cdot AB = \dfrac{1}{2}hc = 9 \;\Rightarrow\; hc = 18.
- Tam giác SACSAC vuông tại AA: SSAC=12 SA⋅AC=12hb=12  ⇒  hb=24.S_{SAC} = \dfrac{1}{2}\,SA\cdot AC = \dfrac{1}{2}hb = 12 \;\Rightarrow\; hb = 24.
- Tam giác ABCABC có BAC^=60∘\widehat{BAC} = 60^\circ: SABC=12 AB⋅AC⋅sin⁡60∘=12bc⋅32=34bc=33  ⇒  bc=12.S_{ABC} = \dfrac{1}{2}\,AB\cdot AC\cdot\sin 60^\circ = \dfrac{1}{2}bc\cdot\dfrac{\sqrt3}{2} = \dfrac{\sqrt3}{4}bc = 3\sqrt3 \;\Rightarrow\; bc = 12.

Bước 2. Tìm SASA. Nhân hai đẳng thức đầu: (hc)(hb)=18⋅24=432(hc)(hb) = 18\cdot 24 = 432, tức h2 (bc)=432h^2\,(bc) = 432. Thay bc=12bc = 12:
h2⋅12=432  ⇒  h2=36  ⇒  h=SA=6.h^2 \cdot 12 = 432 \;\Rightarrow\; h^2 = 36 \;\Rightarrow\; h = SA = 6.
Suy ra AB=186=3AB = \dfrac{18}{6} = 3, AC=246=4AC = \dfrac{24}{6} = 4 (thỏa mãn AB⋅AC=12AB\cdot AC = 12).

Bước 3. Tính thể tích. Khối chóp có đường cao SA=6SA = 6 hạ xuống đáy ABCABC:
VS.ABC=13 SABC⋅SA=13⋅33⋅6=63.V_{S.ABC} = \dfrac{1}{3}\,S_{ABC}\cdot SA = \dfrac{1}{3}\cdot 3\sqrt3 \cdot 6 = 6\sqrt3.

Kiểm tra lại. hc=6⋅3=18⇒SSAB=9hc = 6\cdot 3 = 18\Rightarrow S_{SAB}=9 ✓; hb=6⋅4=24⇒SSAC=12hb = 6\cdot 4 = 24\Rightarrow S_{SAC}=12 ✓; 34⋅12=33=SABC\dfrac{\sqrt3}{4}\cdot 12 = 3\sqrt3 = S_{ABC} ✓. Vậy V=63≈10,39V = 6\sqrt3 \approx 10,39 (đơn vị thể tích).

Đáp số

V=63≈10,39V = 6\sqrt{3} \approx 10,39

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.