Sách bài tập Toán 10 Tập một

Giải Bài 4.67 trang 71 SBT Toán 10

Bài tập cuối chương IV

Đề bài

Trong mặt phẳng toạ độ OxyOxy cho ba vectơ a⃗=(1;2)\vec{a} = (1; 2), b⃗=(3;−4)\vec{b} = (3; -4), c⃗=(−5;3)\vec{c} = (-5; 3).

a) Tính các tích vô hướng a⃗⋅b⃗\vec{a} \cdot \vec{b}, b⃗⋅c⃗\vec{b} \cdot \vec{c}, c⃗⋅a⃗\vec{c} \cdot \vec{a}.

b) Tìm góc giữa hai vectơ a⃗\vec{a} và b⃗+c⃗\vec{b} + \vec{c}.

Lời giải

a) Tính các tích vô hướng

Với u⃗=(x1;y1)\vec{u}=(x_1;y_1), v⃗=(x2;y2)\vec{v}=(x_2;y_2) thì u⃗⋅v⃗=x1x2+y1y2\vec{u}\cdot\vec{v}=x_1x_2+y_1y_2.

a⃗⋅b⃗=1⋅3+2⋅(−4)=3−8=−5.\vec{a}\cdot\vec{b}=1\cdot 3+2\cdot(-4)=3-8=-5.

b⃗⋅c⃗=3⋅(−5)+(−4)⋅3=−15−12=−27.\vec{b}\cdot\vec{c}=3\cdot(-5)+(-4)\cdot 3=-15-12=-27.

c⃗⋅a⃗=(−5)⋅1+3⋅2=−5+6=1.\vec{c}\cdot\vec{a}=(-5)\cdot 1+3\cdot 2=-5+6=1.

b) Góc giữa a⃗\vec{a} và b⃗+c⃗\vec{b}+\vec{c}

Trước hết tính b⃗+c⃗=(3+(−5); −4+3)=(−2;−1).\vec{b}+\vec{c}=(3+(-5);\,-4+3)=(-2;-1).

Tích vô hướng:
a⃗⋅(b⃗+c⃗)=1⋅(−2)+2⋅(−1)=−2−2=−4.\vec{a}\cdot(\vec{b}+\vec{c})=1\cdot(-2)+2\cdot(-1)=-2-2=-4.

Độ dài hai vectơ:
∣a⃗∣=12+22=5,∣b⃗+c⃗∣=(−2)2+(−1)2=5.|\vec{a}|=\sqrt{1^2+2^2}=\sqrt{5},\qquad |\vec{b}+\vec{c}|=\sqrt{(-2)^2+(-1)^2}=\sqrt{5}.

Gọi φ\varphi là góc giữa a⃗\vec{a} và b⃗+c⃗\vec{b}+\vec{c}, ta có:
cos⁡φ=a⃗⋅(b⃗+c⃗)∣a⃗∣⋅∣b⃗+c⃗∣=−45⋅5=−45=−0,8.\cos\varphi=\frac{\vec{a}\cdot(\vec{b}+\vec{c})}{|\vec{a}|\cdot|\vec{b}+\vec{c}|}=\frac{-4}{\sqrt{5}\cdot\sqrt{5}}=\frac{-4}{5}=-0{,}8.

Suy ra φ=arccos⁡(−0,8)≈143∘8′\varphi=\arccos(-0{,}8)\approx 143^\circ 8' (tức ≈143,13∘\approx 143{,}13^\circ).

Đáp số

a⃗⋅b⃗=−5\vec{a}\cdot\vec{b}=-5; b⃗⋅c⃗=−27\vec{b}\cdot\vec{c}=-27; c⃗⋅a⃗=1\vec{c}\cdot\vec{a}=1cos⁡φ=−0,8\cos\varphi=-0,8, suy ra φ≈143∘8′\varphi\approx 143^\circ 8' (≈ 143,13°)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.