Giải Bài tập 3 trang 33 SBT Ngữ văn 8
Đề bài
NGỮ LIỆU: HỒI THỨ NHẤT
LỚP II
ÔNG GIUỐC-ĐANH, HAI TÊN HẦU, THẦY NHẠC, THẦY MÚA, CÁC NHẠC CÔNG, CA SĨ VÀ NGƯỜI NHẢY MÚA
Ông Giuốc-đanh: – Thế nào, các thầy? Cái gì đó nào? Các thầy sẽ cho tôi xem cái trò vè lăng nhăng ấy chứ?
Thầy múa: – Cái gì ạ? Cái trò vè lăng nhăng nào ạ?
Ông Giuốc-đanh: – Kìa! Cái ấy ấy mà… Các thầy gọi nó là cái gì nhỉ? Cái trò hát đôi(1), hay hát đối gì đó, vừa hát vừa múa ấy mà.
Thầy múa: – À! À!
Thầy nhạc: – Ngài trông, chúng tôi đã sẵn sàng cả rồi.
Ông Giuốc-đanh: – Tôi đã để các thầy phải chờ đợi mất một tí, chả là hôm nay tôi phải sắm sửa để ăn mặc ra người quý phái, và cái bác phó may của tôi đưa đến cho tôi đôi bít tất lụa tưởng chừng không bao giờ xỏ chân vào được.
Thầy nhạc: – Chúng tôi ở đây chỉ để chờ đợi ngài rảnh rỗi thôi mà.
Ông Giuốc-đanh: – Xin hai thầy chớ có đi về trước khi họ mang áo lại cho tôi, để các thầy được xem tôi mặc áo mới cái đã.
Thầy múa: – Xin vâng ạ.
Ông Giuốc-đanh: – Các thầy sẽ được thấy tôi đóng đủ lệ bộ chỉnh tề, từ đầu đến chân, cho mà xem.
Thầy nhạc: – Chắc hẳn thế rồi.
Ông Giuốc-đanh: – Tôi mới may thứ hàng Ấn Độ này đây.
Thầy múa: – Bẩm, đẹp lắm ạ.
Ông Giuốc-đanh: – Bác phó may của tôi bảo rằng những người quý phái buổi sáng đều mặc như thế này cả.
(1) Ý muốn nói hát song tấu.
Dưới đây là một đoạn trích trong vở hài kịch Trưởng giả học làm sang. Em hãy đọc đoạn trích và trả lời các câu hỏi:
Xác định vị trí đoạn trích trên so với đoạn trích trong SGK (tr. 101 – 105). Chỉ ra những liên hệ giữa đoạn trích này và đoạn trích trong SGK ở việc biểu hiện tính cách nhân vật ông Giuốc-đanh.
Gợi ý trả lời
a) Xác định vị trí đoạn trích so với đoạn trích trong SGK (tr. 101 – 105)
Đoạn trích đã cho thuộc Hồi thứ nhất, Lớp II của vở hài kịch *Trưởng giả học làm sang* – tức là phần mở đầu của vở kịch, khi ông Giuốc-đanh tiếp thầy nhạc và thầy múa, chuẩn bị xem trò hát múa và chờ mặc bộ áo mới.
Đoạn trích trong SGK (cảnh ông Giuốc-đanh và bác phó may thử bộ lễ phục) thuộc Hồi thứ hai, Lớp V – diễn ra về sau trong vở kịch.
→ Như vậy, đoạn trích này đứng TRƯỚC đoạn trích học trong SGK: nó ở ngay đầu vở kịch, còn đoạn trích SGK nằm ở hồi sau. Đoạn trích đã cho giữ vai trò giới thiệu, mở màn, hé lộ những nét tính cách mà đến cảnh với bác phó may (SGK) sẽ bộc lộ đầy đủ và đậm nét hơn. Chi tiết nối hai đoạn: ngay trong lời thoại ở đây, ông Giuốc-đanh nhắc tới *bác phó may* đưa “đôi bít tất lụa” và dặn chờ “họ mang áo lại” – chính là bộ lễ phục sẽ xuất hiện trong đoạn trích SGK.
b) Liên hệ giữa hai đoạn trích trong việc biểu hiện tính cách ông Giuốc-đanh
Cả hai đoạn trích cùng khắc hoạ nhất quán một kiểu nhân vật – gã trưởng giả giàu có nhưng dốt nát, học đòi làm sang, háo danh và dễ bị lừa phỉnh – qua những biểu hiện liên hệ, hô ứng với nhau:
- Khát vọng học đòi làm “người quý phái”: Ở đoạn này, ông Giuốc-đanh lo “sắm sửa để ăn mặc ra người quý phái”, khoe thứ hàng Ấn Độ, tin lời phó may rằng “những người quý phái buổi sáng đều mặc như thế này”. Sang đoạn SGK, ông tiếp tục đặt may bộ lễ phục cầu kì để trở thành quý phái. → Cùng một động cơ học làm sang chi phối hành động nhân vật.
- Sự dốt nát, thiếu hiểu biết: Ở đoạn này, ông không nhớ nổi, không gọi đúng tên loại hình nghệ thuật – chỉ ú ớ “cái trò vè lăng nhăng”, “hát đôi hay hát đối gì đó”. Ở đoạn SGK, ông cũng ngớ ngẩn về ăn mặc (bị dắt mũi chuyện hoa may ngược, bộ tóc giả, đôi bít tất chật…). → Cùng cho thấy cái “sang” chỉ là lớp vỏ bề ngoài, bên trong rỗng tuếch, không có hiểu biết thực sự.
- Thói háo danh, thích phô trương: Ở đoạn này, ông nằng nặc giữ hai thầy ở lại “để các thầy được xem tôi mặc áo mới”, khoe sẽ “đóng đủ lệ bộ chỉnh tề, từ đầu đến chân”. Ở đoạn SGK, ông cũng hãnh diện diện bộ lễ phục, bắt đám thợ phụ mặc cho mình để ra oai. → Cùng bộc lộ tính thích khoe mẽ, muốn được người khác trầm trồ, tung hô.
- Dễ bị nịnh nọt, lừa phỉnh vì tiền: Ở đoạn này, thầy nhạc, thầy múa luôn tâng bốc, khúm núm (“Bẩm, đẹp lắm ạ”, “Chúng tôi ở đây chỉ để chờ đợi ngài rảnh rỗi”) để chiều lòng ông mà kiếm lợi. Ở đoạn SGK, bác phó may và đám thợ phụ cũng dùng lời nịnh (“ông lớn”, “cụ lớn”, “đức ông”) để moi tiền. → Cùng cho thấy ông Giuốc-đanh sẵn sàng tin những lời xu nịnh, trở thành miếng mồi ngon cho kẻ trục lợi quanh mình.
Kết luận: Đoạn trích đã cho là phần mở màn, đứng trước đoạn trích SGK; nó gieo sẵn những nét tính cách (học đòi làm sang, dốt nát, háo danh, dễ bị nịnh) để đoạn trích SGK phát triển, đẩy lên thành những tình huống hài kịch gay cấn, tô đậm hơn bản chất lố bịch, đáng cười của nhân vật. Hai đoạn trích thống nhất, bổ sung cho nhau trong việc xây dựng chân dung ông Giuốc-đanh.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.