Giải Bài tập 1 (Nói và nghe) trang 68 SBT Ngữ văn 8
Đề bài
– Đọc lại phần hướng dẫn thảo luận về một vấn đề trong đời sống phù hợp với lứa tuổi (ý thức trách nhiệm với cộng đồng của học sinh) ở bài 3 (SGK, tr. 75 – 76) để nắm vững yêu cầu chuẩn bị cho việc thảo luận nhóm. Để chuẩn bị nội dung, từng em cần nêu được các ý của riêng mình về đề tài thảo luận. Chẳng hạn:
+ Trường học thân thiện là gì?
+ Với một trường học thân thiện, quan hệ giữa thầy với trò, giữa các thành viên trong lớp và trong trường cần phải như thế nào?
+ Mỗi thành viên có trách nhiệm như thế nào trong việc xây dựng trường học thân thiện?
– Trên cơ sở ý kiến chuẩn bị của mỗi cá nhân, nhóm tổ chức thảo luận theo cách thức đã nêu ở phần Nói và nghe của bài 3.
Gợi ý trả lời
Bài tập 1 (Nói và nghe) – Chuẩn bị ý kiến cá nhân cho buổi thảo luận nhóm về đề tài "Xây dựng trường học thân thiện"
Trước hết, em đọc lại phần hướng dẫn thảo luận ở bài 3 (SGK, tr. 75 – 76) để nắm vững các bước: mỗi cá nhân chuẩn bị ý kiến riêng → nhóm cử người điều hành, thư kí → lần lượt trình bày, trao đổi, phản hồi → thống nhất những điểm chung. Sau đây là phần chuẩn bị ý kiến của riêng em theo ba gợi ý trong đề:
a) Trường học thân thiện là gì?
- Là ngôi trường mà ở đó mọi người cảm thấy an toàn, được tôn trọng, được lắng nghe và sẻ chia; đến trường trở thành niềm vui chứ không phải nỗi sợ.
- Là nơi có môi trường sư phạm lành mạnh: trường lớp sạch – đẹp – xanh, không khí học tập cởi mở, không có bạo lực học đường, không có sự kì thị hay phân biệt đối xử.
- Là nơi khuyến khích học sinh phát triển toàn diện, mỗi người đều được tạo điều kiện để bộc lộ và phát huy năng lực của mình.
b) Quan hệ giữa các thành viên trong một trường học thân thiện cần như thế nào?
- *Giữa thầy và trò:* gần gũi, tin cậy, tôn trọng lẫn nhau. Thầy cô vừa nghiêm khắc trong dạy dỗ vừa bao dung, thấu hiểu; học trò lễ phép, trung thực, dám bày tỏ suy nghĩ và biết lắng nghe thầy cô. Thầy là người "truyền cảm hứng" chứ không chỉ truyền kiến thức.
- *Giữa các thành viên trong lớp:* đoàn kết, hòa đồng, giúp đỡ nhau cùng tiến bộ; biết chia sẻ niềm vui, động viên lúc khó khăn; không chia bè kéo cánh, không bắt nạt, chế giễu bạn.
- *Giữa các thành viên trong trường:* thân ái giữa các khối lớp, anh chị lớp trên làm gương và dìu dắt em lớp dưới; tôn trọng cả các cô bác lao công, bảo vệ, nhân viên nhà trường.
c) Trách nhiệm của mỗi thành viên trong việc xây dựng trường học thân thiện
- *Với bản thân mỗi học sinh:* có ý thức giữ gìn vệ sinh, bảo vệ của công, cây xanh; cư xử văn minh, lịch sự, nói lời hay – làm việc tốt; tích cực học tập và tham gia các hoạt động chung của lớp, của trường.
- *Biết yêu thương, chia sẻ:* quan tâm, giúp đỡ bạn gặp hoàn cảnh khó khăn; mạnh dạn lên tiếng, không thờ ơ trước hành vi bạo lực hay thiếu thân thiện.
- *Với tập thể:* mỗi người góp một phần nhỏ (một hành động đẹp, một lời nói tử tế) sẽ tạo nên môi trường chung tốt đẹp; xây dựng trường học thân thiện là trách nhiệm chung của thầy cô, học sinh, nhà trường và cả gia đình, xã hội.
Kết ý chuẩn bị: Trường học thân thiện không tự nhiên mà có; nó được tạo nên từ thái độ và hành động hằng ngày của mỗi thành viên. Là học sinh, em thấy mình cần bắt đầu từ những việc nhỏ nhất: thân thiện với bạn bè, lễ phép với thầy cô và giữ gìn mái trường sạch đẹp.
*Trên cơ sở ý kiến đã chuẩn bị, nhóm sẽ cử người điều hành và thư kí, lần lượt trình bày, trao đổi – phản hồi và cuối cùng thống nhất những điểm chung theo cách thức đã nêu ở phần Nói và nghe của bài 3.*
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.