Giải Bài 4 trang 23 SBT Ngữ văn 7
Đề bài
Trong đoạn trích, người viết đã sử dụng những bằng chứng nào? Các bằng chứng đó được dùng để làm sáng tỏ điều gì?
(văn bản: Những bức thư gửi cháu Sam (Thông điệp cuộc sống) – Đa-ni-en Gốt-li-ép)
Gợi ý trả lời
Phân tích đề: Câu hỏi yêu cầu chỉ ra (1) các *bằng chứng* (dẫn chứng) mà người viết đưa vào đoạn trích và (2) *luận điểm* mà những bằng chứng ấy nhằm làm sáng tỏ. Đây là văn bản nghị luận, nên cần tách rõ: bằng chứng = các sự việc, hiện tượng có thật trong tự nhiên và đời sống; điều được làm sáng tỏ = ý kiến/quan điểm của người viết.
a) Những bằng chứng người viết đã sử dụng
Trong đoạn trích, người viết lấy dẫn chứng từ chính thế giới tự nhiên và từ mối quan hệ giữa con người với muôn loài:
- Những sinh vật, sự vật trong tự nhiên luôn gắn bó, nương tựa và phụ thuộc lẫn nhau: cây cỏ, loài vật, đất, nước, không khí… cùng tồn tại trong một chuỗi liên hệ chặt chẽ, không có loài nào sống tách biệt một mình.
- Con người cũng là *một phần* của tự nhiên chứ không đứng ngoài hay đứng trên tự nhiên: ta hít thở không khí, sống nhờ nguồn nước, cây xanh, thức ăn mà thiên nhiên ban tặng.
- Khi một mắt xích trong tự nhiên bị tổn hại thì cả hệ thống đều chịu ảnh hưởng — nghĩa là mọi tác động của con người lên môi trường rồi sẽ trở lại tác động đến chính con người.
b) Những bằng chứng đó dùng để làm sáng tỏ điều gì
Các bằng chứng trên đều hướng tới làm sáng tỏ một *luận điểm trung tâm*: con người và tự nhiên là một thể thống nhất, gắn bó khăng khít, không thể tách rời; vì thế con người cần sống *hòa điệu*, hòa hợp với tự nhiên, biết trân trọng và bảo vệ thiên nhiên.
Nhờ những dẫn chứng gần gũi, có thật ấy, lời khuyên của người viết (người ông gửi cháu Sam) trở nên thuyết phục, giàu sức lay động: yêu thiên nhiên cũng chính là yêu và bảo vệ cuộc sống của chính mình.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.