Giải Bài 6 trang 17 SBT Ngữ văn 7
Đề bài
Chỉ ra những nét tương đồng giữa hình ảnh người cháu trong bài thơ Tiếng gà trưa và hình ảnh người con trong bài thơ Gặp lá cơm nếp.
(văn bản: Tiếng gà trưa (Xuân Quỳnh) và Gặp lá cơm nếp (Thanh Thảo))
Gợi ý trả lời
Những nét tương đồng giữa hình ảnh người cháu (trong *Tiếng gà trưa* của Xuân Quỳnh) và hình ảnh người con (trong *Gặp lá cơm nếp* của Thanh Thảo):
a) Cả hai đều là những người đang đi xa nhà — một người cháu trên đường hành quân ra trận, một người con là người lính đi chiến đấu xa quê. Vì ở xa, trong lòng họ luôn thường trực nỗi nhớ về quê hương, về gia đình và những người thân yêu.
b) Cả hai đều có tâm hồn nhạy cảm, tinh tế, dễ xúc động trước những sự vật bình dị, quen thuộc. Chỉ cần một âm thanh "Tiếng gà ai nhảy ổ" bên xóm nhỏ, hay một mùi hương "lá cơm nếp" thoảng qua giữa rừng Trường Sơn cũng đủ đánh thức trong họ cả một miền kí ức tuổi thơ và tình cảm gia đình sâu nặng.
c) Cả hai đều mang trong lòng tình yêu thương tha thiết, lòng biết ơn sâu sắc đối với người thân — người cháu nhớ về bà với bao kỉ niệm ấm áp, người con nhớ về mẹ với hình ảnh "mẹ già" tảo tần "nhặt lá về đun bếp", "thổi cơm nếp". Từ tình cảm riêng tư ấy, cả hai nhân vật đều hướng tới một tình cảm lớn lao hơn.
d) Ở cả hai, tình yêu gia đình (tình bà cháu, tình mẹ con) gắn liền và hòa quyện với tình yêu quê hương, đất nước. Chính tình cảm ruột thịt ấy đã trở thành động lực, thành lí do cao đẹp để người cháu, người con cầm súng chiến đấu: người cháu chiến đấu "Vì lòng yêu Tổ quốc / Vì xóm làng thân thuộc / Bà ơi, cũng vì bà"; người con mang theo hình bóng "mẹ già và đất nước / Chia đều nỗi nhớ thương".
=> Kết luận: Dù là hai nhân vật trong hai bài thơ khác nhau, người cháu và người con đều là hình ảnh tiêu biểu cho những người lính trẻ có tâm hồn trong sáng, giàu tình cảm; ở họ, tình yêu thương người thân và tình yêu quê hương, đất nước gắn bó chặt chẽ, nâng đỡ và thôi thúc họ sống, chiến đấu vì những điều thiêng liêng, bình dị nhất.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.