Giải Bài tập 5 - Câu 3 trang 31 SBT Ngữ văn 7
Đề bài
Tìm trong đoạn trích những cụm từ nói về ý nghĩa của các hoạt động cụ thể mà đồng bào Lô Lô thực hiện trong lễ rửa làng. Em suy nghĩ gì về sự cần thiết của việc làm sáng tỏ ý nghĩa các quy tắc, luật lệ được nói tới trong một văn bản thông tin giới thiệu lễ tục?
(văn bản: Lễ rửa làng của người Lô Lô (SGK Ngữ văn 7, tập 2, tr. 85 – 86))
Gợi ý trả lời
a) Những cụm từ nói về ý nghĩa của các hoạt động trong lễ rửa làng của người Lô Lô
Khi làm câu này, em cần mở văn bản ở SGK (tr. 85–86) và gạch chân đúng những cụm từ in trong sách, vì đề yêu cầu "tìm trong đoạn trích". Có thể sắp xếp theo từng hoạt động như sau:
a1) Ý nghĩa chung của lễ: lễ rửa làng được tổ chức để tẩy rửa, xua đuổi những điều không may mắn, không tốt đẹp ra khỏi làng; cầu mong cuộc sống ấm no, bình yên, mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt, con người và gia súc khỏe mạnh.
a2) Việc chuẩn bị lễ vật (thẻ hương, chén nước, giấy trúc, con gà trống): các lễ vật được sắm sửa để dâng lên thần linh, thể hiện lòng thành kính và mong được chở che, phù hộ.
a3) Việc đoàn hành lễ đi quanh làng, gõ chiêng trống: mang ý nghĩa đánh động, xua đuổi, quét sạch những điều xui xẻo, tà khí ra khỏi từng ngõ ngách, làm cho làng bản trở nên trong lành, sạch sẽ.
a4) Điều kiêng kị sau lễ (kiêng mấy ngày, không cho người lạ vào làng): nhằm giữ cho hiệu quả của lễ rửa làng được trọn vẹn, tránh để điều không may quay trở lại.
→ Mỗi hoạt động (sắm lễ, rước lễ đi quanh làng, gõ chiêng trống, kiêng người lạ) đều gắn với một ý nghĩa tâm linh – văn hóa, thể hiện ước mong của đồng bào Lô Lô về cuộc sống bình an, tốt lành.
(Lưu ý quan trọng: em hãy chép lại CHÍNH XÁC cụm từ in trong SGK để làm dẫn chứng; không nên tự đặt rồi để trong ngoặc kép như thể là lời văn trong sách.)
b) Suy nghĩ về sự cần thiết của việc làm sáng tỏ ý nghĩa các quy tắc, luật lệ trong văn bản thông tin giới thiệu lễ tục
b1) Giúp người đọc hiểu đúng bản chất của lễ tục: nếu chỉ kể "làm gì" mà không nói "để làm gì", người đọc dễ thấy các nghi thức là lạ lùng, khó hiểu, thậm chí cho là mê tín; khi được giải thích ý nghĩa, mỗi việc làm hiện lên như một nét đẹp văn hóa có lí do.
b2) Thể hiện sự trân trọng và chiều sâu văn hóa của cộng đồng: ý nghĩa của các quy tắc cho thấy đời sống tinh thần, tín ngưỡng, khát vọng bình an, no ấm của đồng bào, nhờ đó người đọc thêm hiểu và quý trọng bản sắc dân tộc.
b3) Góp phần gìn giữ, lưu truyền phong tục: hiểu được ý nghĩa thì các thế hệ sau mới có ý thức bảo tồn, tiếp nối lễ tục đúng đắn thay vì làm theo máy móc hoặc dần lãng quên.
b4) Làm văn bản thông tin thêm hấp dẫn, thuyết phục: thông tin không khô khan mà có chiều sâu, giúp người đọc vừa nắm tri thức, vừa bồi đắp tình cảm trân trọng văn hóa dân tộc.
→ Vì vậy, làm rõ ý nghĩa của các quy tắc, luật lệ chính là cầu nối để người đọc hiểu, đồng cảm và góp phần giữ gìn những giá trị văn hóa truyền thống.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.