Sách bài tập Lịch sử và Địa lí 8 Tập một

Giải Bài tập 2 trang 39 SBT Lịch sử và Địa lí 8

Bài 8. Phong trào Tây Sơn   Gợi ý trả lời

Đề bài

NGỮ LIỆU: Tư liệu. Trong buổi lễ tuyên thệ, Quang Trung đã đọc lời dụ tướng sĩ, thể hiện rõ quyết tâm đánh giặc ngoại xâm, bảo vệ độc lập dân tộc:
Đánh cho để tóc dài,
Đánh cho để răng đen,
Đánh cho nó chích luân bất phản
Đánh cho nó phiến giáp bất hoàn,
Đánh cho sử tri Nam quốc anh hùng chi hữu chủ.
(Theo Phan Huy Lê (Chủ biên), Lịch sử Việt Nam, Tập II, NXB Giáo dục Việt Nam, 2012, tr. 615)

Khai thác tư liệu và dựa vào kiến thức đã học, hãy cho biết nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của phong trào Tây Sơn.

Gợi ý trả lời

Tư liệu là lời dụ tướng sĩ của Quang Trung trong buổi lễ tuyên thệ trước khi tiến quân ra Bắc đại phá quân Thanh (năm 1789). Những câu "Đánh cho để tóc dài, Đánh cho để răng đen..." thể hiện quyết tâm bảo vệ nền độc lập, giữ gìn phong tục tập quán của dân tộc (tục để tóc dài, nhuộm răng đen) và khẳng định "Nam quốc anh hùng chi hữu chủ" — nước Nam anh hùng là có chủ. Từ tư liệu và kiến thức đã học, có thể rút ra nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của phong trào Tây Sơn như sau:

a) Nguyên nhân thắng lợi

- Tinh thần yêu nước, sự đồng lòng, ủng hộ và ý chí đấu tranh anh dũng của các tầng lớp nhân dân ta. Nhân dân đã hết lòng ủng hộ, tham gia nghĩa quân Tây Sơn (thể hiện qua lời dụ kêu gọi giữ gìn độc lập và phong tục của dân tộc).

- Sự lãnh đạo tài tình, sáng suốt của Quang Trung – Nguyễn Huệ và bộ chỉ huy nghĩa quân. Quang Trung là nhà quân sự thiên tài với nghệ thuật quân sự độc đáo: hành quân thần tốc, đánh nhanh thắng nhanh, biết tập hợp lực lượng và cổ vũ tinh thần quân sĩ.

b) Ý nghĩa lịch sử

- Lật đổ các chính quyền phong kiến thối nát Nguyễn, Trịnh, Lê; xóa bỏ ranh giới chia cắt đất nước, đặt nền tảng cho việc thống nhất quốc gia.

- Đánh tan các cuộc xâm lược của quân Xiêm (năm 1785) và quân Thanh (năm 1789), bảo vệ vững chắc nền độc lập và chủ quyền lãnh thổ của Tổ quốc.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.