Giải Bài 14.5 trang 40 SBT Khoa học tự nhiên 9
Đề bài
Quan sát Hình 14.1 và trả lời các câu hỏi sau:
a) Hiện tượng nào làm xuất hiện dòng điện qua đèn?
b) Nguyên nhân nào làm dòng điện qua đèn đổi chiều?
Hình 14.1: Một nam châm hình chữ U (cực N bên trái, cực S bên phải, hai cực đối diện nhau) tạo từ trường giữa hai cực. Trong khe giữa hai cực có một khung dây dẫn gắn với trục quay thẳng đứng; khung dây nối với một bóng đèn qua bộ góp (vành khuyên). Khi quay khung dây quanh trục, dòng điện cảm ứng xuất hiện làm đèn sáng.
Lời giải
a) Khi khung dây quay quanh trục trong từ trường của nam châm chữ U, số đường sức từ xuyên qua tiết diện của khung dây liên tục biến thiên (lúc tăng, lúc giảm). Đó chính là hiện tượng cảm ứng điện từ: sự biến thiên của số đường sức từ xuyên qua khung dây làm xuất hiện dòng điện cảm ứng trong khung. Dòng điện cảm ứng này chạy qua đèn và làm đèn sáng.
b) Khi khung dây quay đều, trong mỗi vòng quay số đường sức từ xuyên qua khung lúc tăng lên rồi lại giảm đi một cách luân phiên. Chiều của dòng điện cảm ứng phụ thuộc vào chiều biến thiên của số đường sức từ: khi số đường sức từ qua khung đang tăng thì dòng điện cảm ứng có một chiều, khi số đường sức từ qua khung đang giảm thì dòng điện cảm ứng có chiều ngược lại. Vì vậy dòng điện qua đèn luân phiên đổi chiều — đó là dòng điện xoay chiều.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.