Sách bài tập Khoa học tự nhiên 9

Giải Bài 12.3 trang 33 SBT Khoa học tự nhiên 9

Bài 12. Đoạn mạch nối tiếp, song song

Đề bài

Hai đoạn dây dẫn có điện trở 5 kΩ và 1 kΩ, được mắc nối tiếp như Hình 12.1. Cường độ dòng điện trong mạch là 3 mA. Xác định số chỉ của vôn kế khi lần lượt mắc vào hai đầu A và C, A và B, B và C.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 33 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 12.1: Mạch điện nối tiếp gồm điện trở R1=5 kΩR_1 = 5\ k\Omega (giữa điểm A và B) và điện trở R2=1 kΩR_2 = 1\ k\Omega (giữa điểm B và C), mắc nối tiếp qua một công tắc và một ampe kế (A) trong mạch kín.

Lời giải

Tóm tắt: Đoạn mạch nối tiếp gồm R1=5 kΩR_1 = 5\ \text{k}\Omega (giữa A và B) và R2=1 kΩR_2 = 1\ \text{k}\Omega (giữa B và C). Cường độ dòng điện trong mạch I=3 mA=3×10−3 AI = 3\ \text{mA} = 3 \times 10^{-3}\ \text{A}.

Vì mạch nối tiếp nên dòng điện qua mỗi điện trở đều bằng I=3 mAI = 3\ \text{mA}. Số chỉ của vôn kế bằng hiệu điện thế giữa hai điểm nó được mắc vào, tính theo định luật Ohm U=I RU = I\,R.

a) Vôn kế mắc vào hai đầu A và C

Giữa A và C có cả hai điện trở R1R_1 và R2R_2 mắc nối tiếp nên điện trở tương đương là:
RAC=R1+R2=5+1=6 kΩ=6000 ΩR_{AC} = R_1 + R_2 = 5 + 1 = 6\ \text{k}\Omega = 6000\ \Omega
Số chỉ vôn kế:
UAC=I RAC=3×10−3×6000=18 VU_{AC} = I\,R_{AC} = 3 \times 10^{-3} \times 6000 = 18\ \text{V}

b) Vôn kế mắc vào hai đầu A và B

Giữa A và B chỉ có điện trở R1R_1:
UAB=I R1=3×10−3×5000=15 VU_{AB} = I\,R_1 = 3 \times 10^{-3} \times 5000 = 15\ \text{V}

c) Vôn kế mắc vào hai đầu B và C

Giữa B và C chỉ có điện trở R2R_2:
UBC=I R2=3×10−3×1000=3 VU_{BC} = I\,R_2 = 3 \times 10^{-3} \times 1000 = 3\ \text{V}

Kiểm tra: Trong mạch nối tiếp, hiệu điện thế toàn mạch bằng tổng các hiệu điện thế thành phần: UAB+UBC=15+3=18 V=UACU_{AB} + U_{BC} = 15 + 3 = 18\ \text{V} = U_{AC}. Kết quả phù hợp.

Đáp số

UAC=18U_{AC} = 18 VUAB=15U_{AB} = 15 VUBC=3U_{BC} = 3 V

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.