Giải Bài 11.18 trang 32 SBT Khoa học tự nhiên 9
Đề bài
Hình 11.3 là đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc của cường độ dòng điện vào hiệu điện thế ứng với hai điện trở và . Hãy rút ra kết luận về đặc điểm sự phụ thuộc giữa điện trở của dây dẫn và góc nghiêng của đồ thị.
Hình 11.3: Đồ thị I(A) theo U(V), hai đường thẳng đi qua gốc toạ độ. Trục I chia 0,5; 1; 1,5; 2 (A); trục U chia 2, 4, 6, 8, 10 (V). Đường dốc hơn, đi qua điểm (U = 4 V; I = 1,5 A) (có đường gạch nối từ I = 1,5 và U = 4). Đường thoải hơn, đi qua điểm (U = 6 V; I = 1 A) (có đường gạch nối từ I = 1 và U = 6).
Lời giải
a) Xác định điện trở từ đồ thị
MỖI đường thẳng đi qua gốc toạ độ nên tỉ lệ thuận với , phù hợp với định luật Ohm . Điện trở của mỗi dây dẫn được tính bằng tại một điểm bất kì trên đường của nó.
Đường đi qua điểm :
Đường đi qua điểm :
b) Liên hệ giữa độ nghiêng của đồ thị và điện trở
Độ dốc (góc nghiêng) của mỗi đường chính là tỉ số . Vì vậy đường nào dốc hơn (góc nghiêng so với trục lớn hơn) thì tỉ số lớn hơn, tức là lớn hơn nên nhỏ hơn.
Ở đây đường dốc hơn đường , và đúng là .
Kết luận: Với cùng một hiệu điện thế, góc nghiêng của đồ thị càng lớn (đường càng dốc) thì điện trở của dây dẫn càng nhỏ; ngược lại, đường càng thoải (góc nghiêng càng nhỏ) thì điện trở càng lớn. Điện trở của dây dẫn tỉ lệ nghịch với độ dốc của đồ thị.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.