Sách bài tập Khoa học tự nhiên 9

Giải Bài 7.4 trang 20 SBT Khoa học tự nhiên 9

Bài 7. Lăng kính

Đề bài

Một lăng kính có tiết diện thẳng là tam giác vuông như Hình 7.2. Biết ABC^=30∘\widehat{ABC} = 30^\circ, góc chiết quang của lăng kính có giá trị bằng
A. 30∘30^\circ.
B. 90∘90^\circ.
C. 60∘60^\circ.
D. 30∘30^\circ, 90∘90^\circ hoặc 60∘60^\circ tuỳ thuộc vào đường truyền của tia sáng.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 20 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 7.2: Tam giác vuông ABC, vuông tại A. Đỉnh C ở trên, đỉnh A ở góc dưới trái (có kí hiệu góc vuông), đỉnh B ở dưới phải. Cạnh AB nằm ngang, cạnh AC thẳng đứng, cạnh CB là cạnh huyền nghiêng. Góc ABC^=30∘\widehat{ABC}=30^\circ.

Lời giải

Phân tích hình vẽ

Tiết diện thẳng của lăng kính là tam giác vuông ABCABC, vuông tại AA nên:

A^=90∘\widehat{A} = 90^\circ

Theo giả thiết ABC^=30∘\widehat{ABC} = 30^\circ, do tổng ba góc trong tam giác bằng 180∘180^\circ nên:

ACB^=180∘−90∘−30∘=60∘\widehat{ACB} = 180^\circ - 90^\circ - 30^\circ = 60^\circ

Như vậy tam giác có ba góc lần lượt là 30∘30^\circ, 60∘60^\circ và 90∘90^\circ.

Xác định góc chiết quang

Góc chiết quang AA của lăng kính là góc hợp bởi hai mặt bên mà tia sáng truyền qua (mặt tới và mặt ló). Một lăng kính có tiết diện là tam giác thì có ba mặt bên, nên tuỳ theo tia sáng đi vào mặt nào và ló ra ở mặt nào, hai mặt khúc xạ sẽ khác nhau:

- Nếu tia sáng truyền qua hai mặt kề đỉnh BB thì góc chiết quang bằng 30∘30^\circ.
- Nếu tia sáng truyền qua hai mặt kề đỉnh CC thì góc chiết quang bằng 60∘60^\circ.
- Nếu tia sáng truyền qua hai mặt kề đỉnh AA thì góc chiết quang bằng 90∘90^\circ.

Vì đề bài không cho biết đường truyền cụ thể của tia sáng nên góc chiết quang có thể nhận một trong ba giá trị 30∘30^\circ, 60∘60^\circ hoặc 90∘90^\circ tuỳ thuộc vào đường truyền của tia sáng.

Kết luận: Chọn đáp án D.

Đáp số

D. 30∘30^\circ, 90∘90^\circ hoặc 60∘60^\circ tuỳ thuộc vào đường truyền của tia sáng

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.