Sách bài tập Khoa học tự nhiên 9

Giải Bài 3.9 trang 11 SBT Khoa học tự nhiên 9

Bài 3. Cơ năng

Đề bài

Một học sinh ném một quả bóng theo phương thẳng đứng lên cao từ mặt đất với tốc độ ban đầu là 15 m/s. Bỏ qua sức cản không khí, hỏi quả bóng sẽ đạt đến độ cao tối đa của là bao nhiêu?

Lời giải

Tóm tắt: Tốc độ ban đầu v0=15v_0 = 15 m/s; ném thẳng đứng lên từ mặt đất; bỏ qua sức cản không khí. Tìm độ cao tối đa hh.

Phân tích: Vì bỏ qua sức cản không khí nên cơ năng của quả bóng được bảo toàn (động năng chuyển hoá dần thành thế năng khi bóng đi lên).

- Chọn mốc thế năng tại mặt đất.
- Tại mặt đất (lúc ném): bóng chỉ có động năng, thế năng bằng 0:
Wđ=12mv02W_{đ} = \frac{1}{2}mv_0^2
- Tại độ cao tối đa: bóng dừng lại trong khoảnh khắc (v=0v = 0) nên động năng bằng 0, chỉ còn thế năng:
Wt=mghW_{t} = mgh

Áp dụng định luật bảo toàn cơ năng (động năng ban đầu chuyển hết thành thế năng ở điểm cao nhất):
12mv02=mgh\frac{1}{2}mv_0^2 = mgh

Khối lượng mm ở hai vế bằng nhau nên rút gọn được, suy ra độ cao tối đa:
h=v022gh = \frac{v_0^2}{2g}

Thay số (lấy g=9,8g = 9{,}8 m/s²):
h=1522⋅9,8=22519,6≈11,5 (m)h = \frac{15^2}{2 \cdot 9{,}8} = \frac{225}{19{,}6} \approx 11{,}5 \text{ (m)}

Kiểm tra: h=22519,6=11,48...h = \dfrac{225}{19{,}6} = 11{,}48... m ≈11,5\approx 11{,}5 m. (Nếu lấy g=10g = 10 m/s² thì h=22520=11,25h = \dfrac{225}{20} = 11{,}25 m.)

Vậy quả bóng đạt độ cao tối đa khoảng 11,5 m.

Đáp số

h ≈ 11,5 m (với g = 9,8 m/s²); hoặc 11,25 m nếu lấy g = 10 m/s²

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.