Giải Bài 3.17 trang 9 SBT Hoá học 10
Đề bài
Cách biểu diễn electron trong AO nào sau đây không tuân theo nguyên lí Pauli?
A. (một ô orbital chứa một electron, mũi tên hướng lên).
B. (một ô orbital chứa một electron, mũi tên hướng xuống).
C. (một ô orbital chứa hai electron, hai mũi tên ngược chiều: một hướng lên, một hướng xuống).
D. (một ô orbital chứa hai electron, cả hai mũi tên cùng hướng lên).
Bốn phương án là bốn ô orbital (ô vuông) biểu diễn electron bằng mũi tên: A là một ô có một mũi tên hướng lên (↑); B là một ô có một mũi tên hướng xuống (↓); C là một ô có hai mũi tên ngược chiều, một hướng lên và một hướng xuống (↑↓); D là một ô có hai mũi tên cùng hướng lên (↑↑).
Lời giải
Nhắc lại nguyên lí Pauli (Pauli exclusion principle):
Trong một orbital (AO) chỉ có thể chứa tối đa 2 electron và khi đó hai electron này phải có chiều tự quay (spin) ngược nhau, biểu diễn bằng hai mũi tên ngược chiều: một hướng lên và một hướng xuống (tức ).
Xét từng cách biểu diễn:
a) Phương án A: ô orbital chứa 1 electron, mũi tên hướng lên → đúng (1 electron độc thân, hợp lệ).
b) Phương án B: ô orbital chứa 1 electron, mũi tên hướng xuống → đúng (1 electron độc thân, hợp lệ).
c) Phương án C: ô orbital chứa 2 electron ngược chiều → đúng, tuân theo nguyên lí Pauli (đủ 2 electron, spin ngược nhau).
d) Phương án D: ô orbital chứa 2 electron cùng chiều → sai. Hai electron trong cùng một orbital mà có spin cùng chiều là vi phạm nguyên lí Pauli (hai electron trong một AO bắt buộc phải có spin ngược chiều).
Kết luận: Cách biểu diễn ở phương án D không tuân theo nguyên lí Pauli.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.