Chuyên đề học tập Vật lí 11

Giải Câu hỏi trang 53 Chuyên đề Vật lí 11

Bài 3. Thiết bị đầu ra   Đã kiểm chéo

Đề bài

Tại sao khi sử dụng vôn kế làm thiết bị hiển thị giá trị đo của đại lượng vật lí chúng ta phải chia lại thang đo và đơn vị đo?

Lời giải

Vôn kế là thiết bị chỉ đo và hiển thị hiệu điện thế (điện áp), nên thang chia trên mặt của nó được khắc sẵn theo đơn vị vôn (VV).

Khi dùng vôn kế làm thiết bị đầu ra để hiển thị giá trị của một đại lượng vật lí khác (nhiệt độ, cường độ ánh sáng, độ ẩm...), đại lượng đó trước hết phải được cảm biến chuyển đổi thành một tín hiệu điện áp tương ứng rồi mới đưa vào vôn kế. Lúc này vôn kế chỉ ghi nhận được điện áp ở lối vào chứ không phản ánh trực tiếp đại lượng cần đo.

Vì vậy, số chỉ trên thang đo (tính bằng vôn) không trùng với giá trị thật của đại lượng vật lí. Để người đọc biết ngay giá trị của đại lượng đó, ta phải:

a) Chia lại (khắc lại) thang đo: dựa vào mối quan hệ giữa điện áp lối vào và đại lượng vật lí do cảm biến quy định, chuyển mỗi vạch chia ứng với một mức điện áp sang mức giá trị tương ứng của đại lượng cần đo.

b) Đổi lại đơn vị đo: thay đơn vị vôn (VV) trên mặt thang bằng đơn vị của đại lượng đang hiển thị (ví dụ ∘C^{\circ}\text{C} cho nhiệt độ, lux cho cường độ ánh sáng...).

Nhờ chia lại thang đo và đổi lại đơn vị, người sử dụng đọc được trực tiếp giá trị đúng của đại lượng vật lí cần đo thay vì giá trị điện áp trung gian.

Đáp số

Vì vôn kế chỉ đo và hiển thị điện áp (đơn vị V); đại lượng vật lí được cảm biến đổi thành điện áp tương ứng nên số chỉ (V) không phải giá trị thật cần đo. Phải chia lại thang đo theo quan hệ điện áp – đại lượng và đổi đơn vị sang đơn vị của đại lượng đó để đọc được trực tiếp giá trị đúng.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.