Chuyên đề học tập Vật lí 11

Giải Câu hỏi trang 52 Chuyên đề Vật lí 11

Chuyên đề 3. Mở đầu điện tử học   Đã kiểm chéo

Đề bài

Tại sao phải mắc điện trở nối tiếp với đèn LED ở lối ra của mạch khuếch đại thuật toán?

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 52 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Sơ đồ mạch điện gồm: lối ra của bộ khuếch đại thuật toán nối với một điện trở R, điện trở R mắc nối tiếp với một đèn LED (LED có mũi tên biểu thị phát sáng), đầu dưới của đèn LED nối xuống đất (nối mass). Như vậy lối ra → R → LED → đất tạo thành một nhánh nối tiếp.

Lời giải

Giải thích

Đèn LED là một linh kiện bán dẫn (điôt phát quang), khi hoạt động nó chỉ chịu một hiệu điện thế thuận nhỏ và gần như không đổi (cỡ 1,8 V÷2 V1,8\,\text{V} \div 2\,\text{V}), đồng thời điện trở thuận của nó rất nhỏ. Vì vậy:

a) Nếu mắc trực tiếp LED vào lối ra của bộ khuếch đại thuật toán thì khi op-amp ở trạng thái bão hoà, điện áp lối ra khá lớn đặt gần như toàn bộ lên đèn. Do điện trở của LED rất nhỏ, cường độ dòng điện qua đèn theo định luật Ôm I=URI = \dfrac{U}{R} sẽ tăng rất lớn, vượt quá dòng điện định mức cho phép của LED.

b) Dòng điện quá lớn làm LED nóng lên và cháy hỏng (hoặc làm hỏng cả lối ra của op-amp). Khi mắc nối tiếp một điện trở RR với LED, phần lớn hiệu điện thế dư (Ura−ULEDU_\text{ra} - U_\text{LED}) sẽ rơi trên điện trở này, nhờ đó điện trở RR giữ vai trò hạn chế (điều chỉnh) cường độ dòng điện chạy qua đèn:
I=Ura−ULEDR.I = \frac{U_\text{ra} - U_\text{LED}}{R}.
Chọn RR thích hợp sẽ giữ cho dòng II bằng giá trị định mức, giúp LED sáng bình thường và bền, an toàn.

Kết luận: Phải mắc điện trở nối tiếp với LED để hạn chế cường độ dòng điện qua đèn ở mức định mức, bảo vệ đèn LED (và lối ra của mạch khuếch đại thuật toán) khỏi bị hỏng do dòng điện quá lớn.

Đáp số

Điện trở nối tiếp có tác dụng hạn chế dòng điện qua LED về giá trị định mức, bảo vệ đèn LED (và op-amp) khỏi hỏng do dòng quá lớn

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.