Chuyên đề học tập Toán 12

Giải Luyện tập 3 trang 18 Chuyên đề Toán 12

Bài 2. Phân bố Bernoulli và phân bố nhị thức   Đã kiểm chéo

Đề bài

Khi tham gia một trò chơi, người chơi gieo một con xúc xắc cân đối, đồng chất một cách độc lập liên tiếp 5 lần. Mỗi lần gieo nếu số chấm xuất hiện lớn hơn 4 thì người chơi được 10 điểm. Tính xác suất để người chơi nhận được ít nhất 30 điểm.

Lời giải

Phân tích bài toán

Gieo con xúc xắc cân đối, đồng chất. Số chấm lớn hơn 44 nghĩa là xuất hiện mặt 55 hoặc mặt 66. Xác suất mỗi lần gieo được điểm là:
p=P(số chấm>4)=26=13.p = P(\text{số chấm} > 4) = \frac{2}{6} = \frac{1}{3}.

Gọi XX là số lần (trong 55 lần gieo) mà số chấm xuất hiện lớn hơn 44. Vì 55 lần gieo độc lập và mỗi lần có cùng xác suất thành công p=13p = \dfrac{1}{3}, nên XX tuân theo phân bố nhị thức:
X∼B(5; 13),P(X=k)=C5k(13)k(23)5−k.X \sim B\left(5;\ \frac{1}{3}\right),\qquad P(X=k) = C_5^k\left(\frac{1}{3}\right)^k\left(\frac{2}{3}\right)^{5-k}.

Mỗi lần thành công được 1010 điểm, nên số điểm người chơi nhận được là 10X10X. Yêu cầu nhận ít nhất 3030 điểm tương đương:
10X≥30  ⟺  X≥3.10X \ge 30 \iff X \ge 3.

Tính xác suất

P(X≥3)=P(X=3)+P(X=4)+P(X=5).P(X \ge 3) = P(X=3) + P(X=4) + P(X=5).

- P(X=3)=C53(13)3(23)2=10⋅127⋅49=40243.P(X=3) = C_5^3\left(\dfrac{1}{3}\right)^3\left(\dfrac{2}{3}\right)^2 = 10\cdot\dfrac{1}{27}\cdot\dfrac{4}{9} = \dfrac{40}{243}.
- P(X=4)=C54(13)4(23)1=5⋅181⋅23=10243.P(X=4) = C_5^4\left(\dfrac{1}{3}\right)^4\left(\dfrac{2}{3}\right)^1 = 5\cdot\dfrac{1}{81}\cdot\dfrac{2}{3} = \dfrac{10}{243}.
- P(X=5)=C55(13)5=1243.P(X=5) = C_5^5\left(\dfrac{1}{3}\right)^5 = \dfrac{1}{243}.

Do đó:
P(X≥3)=40243+10243+1243=51243=1781≈0,21.P(X \ge 3) = \frac{40}{243} + \frac{10}{243} + \frac{1}{243} = \frac{51}{243} = \frac{17}{81} \approx 0{,}21.

Kết luận: Xác suất để người chơi nhận được ít nhất 3030 điểm là 1781≈0,21.\dfrac{17}{81} \approx 0{,}21.

Đáp số

1781≈0,21\dfrac{17}{81} \approx 0{,}21

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.