Chuyên đề học tập Toán 10

Giải Bài 3.1 trang 44 Chuyên đề Toán 10

Bài 5. Elip   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho elip x212+y24=1\dfrac{x^2}{12}+\dfrac{y^2}{4}=1.

a) Xác định các đỉnh và độ dài các trục của elip.

b) Xác định tâm sai và các đường chuẩn của elip.

c) Tính các bán kính qua tiêu của điểm MM thuộc elip, biết điểm MM có hoành độ bằng −3-3.

Lời giải

Elip đã cho có phương trình chính tắc x212+y24=1\dfrac{x^2}{12}+\dfrac{y^2}{4}=1.

So sánh với dạng x2a2+y2b2=1 (a>b>0)\dfrac{x^2}{a^2}+\dfrac{y^2}{b^2}=1\ (a>b>0) ta có:
a2=12⇒a=23,b2=4⇒b=2.a^2=12\Rightarrow a=2\sqrt{3},\qquad b^2=4\Rightarrow b=2.
Tiêu cự: c2=a2−b2=12−4=8⇒c=22.c^2=a^2-b^2=12-4=8\Rightarrow c=2\sqrt{2}.

a) Các đỉnh và độ dài các trục

Bốn đỉnh của elip là:
A1(−23;0),A2(23;0),B1(0;−2),B2(0;2).A_1(-2\sqrt{3};0),\quad A_2(2\sqrt{3};0),\quad B_1(0;-2),\quad B_2(0;2).

- Độ dài trục lớn: A1A2=2a=43.A_1A_2=2a=4\sqrt{3}.
- Độ dài trục nhỏ: B1B2=2b=4.B_1B_2=2b=4.

b) Tâm sai và các đường chuẩn

Tâm sai:
e=ca=2223=23=63≈0,82.e=\dfrac{c}{a}=\dfrac{2\sqrt{2}}{2\sqrt{3}}=\dfrac{\sqrt{2}}{\sqrt{3}}=\dfrac{\sqrt{6}}{3}\approx 0{,}82.

Hai đường chuẩn ứng với hai tiêu điểm là các đường thẳng:
x=±ae=±a2c=±1222=±32.x=\pm\dfrac{a}{e}=\pm\dfrac{a^2}{c}=\pm\dfrac{12}{2\sqrt{2}}=\pm 3\sqrt{2}.
Vậy hai đường chuẩn là x=−32x=-3\sqrt{2} và x=32.x=3\sqrt{2}.

c) Bán kính qua tiêu của điểm MM có hoành độ xM=−3x_M=-3

Với F1(−c;0)F_1(-c;0), F2(c;0)F_2(c;0) và điểm M(x;y)M(x;y) thuộc elip, ta có công thức bán kính qua tiêu:
MF1=a+exM,MF2=a−exM.MF_1=a+ex_M,\qquad MF_2=a-ex_M.

Với xM=−3x_M=-3 và e=63e=\dfrac{\sqrt{6}}{3}:
exM=63⋅(−3)=−6.ex_M=\dfrac{\sqrt{6}}{3}\cdot(-3)=-\sqrt{6}.

Do đó:
MF1=a+exM=23−6≈1,01,MF_1=a+ex_M=2\sqrt{3}-\sqrt{6}\approx 1{,}01,
MF2=a−exM=23+6≈5,91.MF_2=a-ex_M=2\sqrt{3}+\sqrt{6}\approx 5{,}91.

Kiểm tra: MF1+MF2=43=2aMF_1+MF_2=4\sqrt{3}=2a (đúng với định nghĩa elip). Với xM=−3x_M=-3 thì y2=4(1−912)=1y^2=4\left(1-\dfrac{9}{12}\right)=1, nên M(−3;±1)M(-3;\pm1); tính trực tiếp khoảng cách tới hai tiêu điểm F1(−22;0),F2(22;0)F_1(-2\sqrt2;0),F_2(2\sqrt2;0) cho kết quả ≈1,01\approx 1{,}01 và ≈5,91\approx 5{,}91, khớp đáp số.

Đáp số

Đỉnh: A1(−23;0),A2(23;0),B1(0;−2),B2(0;2)A_1(-2\sqrt{3};0),A_2(2\sqrt{3};0),B_1(0;-2),B_2(0;2); trục lớn 434\sqrt{3}, trục nhỏ 44e=63≈0,82e=\dfrac{\sqrt{6}}{3}\approx0,82; đường chuẩn x=±32x=\pm3\sqrt{2}MF1=23−6≈1,01MF_1=2\sqrt{3}-\sqrt{6}\approx1,01; MF2=23+6≈5,91MF_2=2\sqrt{3}+\sqrt{6}\approx5,91

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.