Chuyên đề học tập Tin học 12

Giải Nhiệm vụ 3 trang 74 Chuyên đề Tin học 12

Bài 12. Lập bảng tổng hợp và vẽ biểu đồ với PivotTable, PivotChart   Đã kiểm chéo

Đề bài

Lập bảng tổng hợp nhiều chiều

Yêu cầu: Từ dữ liệu ở Hình 11.1, em hãy cho biết ở ngành nào các sinh viên Nam, Nữ có trung bình Tổng điểm cao nhất; ở ngành học nào, các sinh viên này có mức phân tán Tổng điểm lớn nhất.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 74 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 11.1. Dữ liệu sinh viên trúng tuyển — ảnh chụp màn hình bảng tính Excel, in ở trang 62 của sách (Bài 11).

Bảng gồm 24 dòng dữ liệu (hàng Excel 2–25) và 8 cột: A = MHS (mã hồ sơ), B = Họ và tên, C = Giới tính (Nam/Nữ), D = Ngành học (N1/N2/N3), E = Toán, F = Vật lí, G = Hoá học, H = Tổng điểm.

| Hàng | MHS | Họ và tên | Giới tính | Ngành | Toán | Vật lí | Hoá học | Tổng điểm |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2 | 3769 | Tống Nguyễn Phương An | Nữ | N1 | 8.80 | 9.00 | 8.50 | 26.30 |
| 3 | 3776 | Phạm Tuấn Anh | Nam | N1 | 8.60 | 8.50 | 6.75 | 23.85 |
| 4 | 3777 | Trần Hảo Anh | Nữ | N1 | 8.40 | 8.00 | 4.75 | 21.15 |
| 5 | 3791 | Giàng A Dũng | Nam | N1 | 8.60 | 8.25 | 7.75 | 24.60 |
| 6 | 3792 | Lê Duy | Nam | N1 | 9.00 | 9.25 | 5.75 | 24.00 |
| 7 | 3793 | Nguyễn Đức Duy | Nam | N1 | 7.80 | 9.25 | 9.50 | 26.55 |
| 8 | 3794 | Đào Thị Mỹ Duyên | Nữ | N1 | 8.80 | 7.75 | 7.00 | 23.55 |
| 9 | 3797 | Nguyễn Ngọc Hải Dương | Nữ | N1 | 8.40 | 7.75 | 8.00 | 24.15 |
| 10 | 4508 | Nguyễn Hoài An | Nữ | N2 | 8.20 | 8.50 | 8.00 | 24.70 |
| 11 | 4512 | Đỗ Hương Anh | Nữ | N2 | 8.60 | 7.00 | 4.25 | 19.85 |
| 12 | 4519 | Hoàng Thị Vân Anh | Nữ | N2 | 8.40 | 9.00 | 5.00 | 22.40 |
| 13 | 4545 | Nguyễn Thị Khánh Chi | Nữ | N2 | 8.60 | 6.50 | 8.50 | 23.60 |
| 14 | 4548 | Phạm Thị Khánh Chi | Nữ | N2 | 8.40 | 8.25 | 3.25 | 19.90 |
| 15 | 4551 | Nguyễn Thanh Doan | Nữ | N2 | 8.20 | 8.50 | 9.50 | 26.20 |
| 16 | 4553 | Nguyễn Đức Duy | Nam | N2 | 8.60 | 8.00 | 7.25 | 23.85 |
| 17 | 4555 | Trương Khánh Duy | Nam | N2 | 8.00 | 9.25 | 6.00 | 23.25 |
| 18 | 4741 | Nguyễn Thị Vân Anh | Nữ | N3 | 8.40 | 6.25 | 9.75 | 24.40 |
| 19 | 4744 | Phan Hà Anh | Nữ | N3 | 8.60 | 9.50 | 6.00 | 24.10 |
| 20 | 4753 | Hoàng Thị Ngọc Ánh | Nữ | N3 | 9.40 | 7.75 | 7.25 | 24.40 |
| 21 | 4756 | Phạm Thị Ngọc Ánh | Nữ | N3 | 9.00 | 9.25 | 8.75 | 27.00 |
| 22 | 4763 | Vì Thị Minh Châu | Nữ | N3 | 8.60 | 8.00 | 6.50 | 23.10 |
| 23 | 4773 | Nguyễn Tùng Dương | Nam | N3 | 8.80 | 9.00 | 6.25 | 24.05 |
| 24 | 4776 | Nguyễn Trọng Đạt | Nam | N3 | 8.20 | 9.00 | 4.50 | 21.70 |
| 25 | 4784 | Vũ Trường Giang | Nam | N3 | 8.80 | 9.00 | 8.00 | 25.80 |

Mỗi dòng thoả Tổng điểm = Toán + Vật lí + Hoá học (nghiệm đủ 24/24 dòng). Theo giới tính: 9 nam, 15 nữ. Theo ngành: N1 có 8, N2 có 8, N3 có 8 sinh viên.

Lời giải

## Ý tưởng

Yêu cầu cần thống kê Tổng điểm đồng thời theo hai chiều: Ngành học (N1, N2, N3) và Giới tính (Nam, Nữ). Đây chính là bảng tổng hợp nhiều chiều của PivotTable:

- Kéo trường Ngành học vào vùng Rows.
- Kéo trường Giới tính vào vùng Columns.
- Kéo trường Tổng điểm vào vùng Values, rồi dùng *Value Field Settings* để chọn cách tổng hợp:
- Average (Trung bình) → so sánh mức điểm trung bình.
- StdDev (Độ lệch chuẩn) → đo *mức phân tán*; độ lệch chuẩn càng lớn thì điểm càng phân tán.

Số sinh viên mỗi nhóm: N1 (4 Nam, 4 Nữ), N2 (2 Nam, 6 Nữ), N3 (3 Nam, 5 Nữ).

## a) Trung bình Tổng điểm (Value = Average)

Nam
- N1: (23,85+24,60+24,00+26,55)/4=99,00/4=24,75(23{,}85+24{,}60+24{,}00+26{,}55)/4 = 99{,}00/4 = 24{,}75
- N2: (23,85+23,25)/2=47,10/2=23,55(23{,}85+23{,}25)/2 = 47{,}10/2 = 23{,}55
- N3: (24,05+21,70+25,80)/3=71,55/3=23,85(24{,}05+21{,}70+25{,}80)/3 = 71{,}55/3 = 23{,}85

Nữ
- N1: (26,30+21,15+23,55+24,15)/4=95,15/4=23,79(26{,}30+21{,}15+23{,}55+24{,}15)/4 = 95{,}15/4 = 23{,}79
- N2: (24,70+19,85+22,40+23,60+19,90+26,20)/6=136,65/6=22,78(24{,}70+19{,}85+22{,}40+23{,}60+19{,}90+26{,}20)/6 = 136{,}65/6 = 22{,}78
- N3: (24,40+24,10+24,40+27,00+23,10)/5=123,00/5=24,60(24{,}40+24{,}10+24{,}40+27{,}00+23{,}10)/5 = 123{,}00/5 = 24{,}60

Bảng Trung bình Tổng điểm:

| Ngành | Nam | Nữ |
|---|---|---|
| N1 | 24,75 | 23,79 |
| N2 | 23,55 | 22,78 |
| N3 | 23,85 | 24,60 |

→ Nam có trung bình cao nhất ở ngành N1 (24,75). Nữ có trung bình cao nhất ở ngành N3 (24,60).

##

b) Mức phân tán Tổng điểm (Value = StdDev – độ lệch chuẩn mẫu)

Độ lệch chuẩn mẫu: s=1n−1∑(xi−xˉ)2s=\sqrt{\dfrac{1}{n-1}\sum (x_i-\bar{x})^2}.

Nam
- N1: tổng bình phương lệch =4,635⇒s=4,635/3=1,545≈1,24=4{,}635 \Rightarrow s=\sqrt{4{,}635/3}=\sqrt{1{,}545}\approx 1{,}24
- N2: =0,18⇒s=0,18/1≈0,42=0{,}18 \Rightarrow s=\sqrt{0{,}18/1}\approx 0{,}42
- N3: =8,465⇒s=8,465/2=4,2325≈2,06=8{,}465 \Rightarrow s=\sqrt{8{,}465/2}=\sqrt{4{,}2325}\approx 2{,}06

Nữ
- N1: =13,457⇒s=13,457/3≈2,12=13{,}457 \Rightarrow s=\sqrt{13{,}457/3}\approx 2{,}12
- N2: =33,079⇒s=33,079/5=6,6158≈2,57=33{,}079 \Rightarrow s=\sqrt{33{,}079/5}=\sqrt{6{,}6158}\approx 2{,}57
- N3: =8,34⇒s=8,34/4=2,085≈1,44=8{,}34 \Rightarrow s=\sqrt{8{,}34/4}=\sqrt{2{,}085}\approx 1{,}44

Bảng Độ lệch chuẩn Tổng điểm:

| Ngành | Nam | Nữ |
|---|---|---|
| N1 | 1,24 | 2,12 |
| N2 | 0,42 | 2,57 |
| N3 | 2,06 | 1,44 |

→ Nam có mức phân tán lớn nhất ở ngành N3 (s≈2,06s\approx 2{,}06). Nữ có mức phân tán lớn nhất ở ngành N2 (s≈2,57s\approx 2{,}57).

## Kết luận
- Trung bình Tổng điểm cao nhất: Nam → N1; Nữ → N3.
- Phân tán Tổng điểm lớn nhất: Nam → N3; Nữ → N2.

*(Nhận xét: kết quả xếp hạng không đổi nếu dùng độ lệch chuẩn tổng thể StDevp hay phương sai, vì chỉ so sánh tương đối giữa các nhóm.)*

Đáp số

Trung bình cao nhất: Nam ở ngành N1 (24,75); Nữ ở ngành N3 (24,60)Phân tán (độ lệch chuẩn) lớn nhất: Nam ở ngành N3 (≈2,06); Nữ ở ngành N2 (≈2,57)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.