Chuyên đề học tập Sinh học 12

Giải Luyện tập và vận dụng 1 trang 19 Chuyên đề Sinh học 12

Tách chiết và nhân bản DNA (Chuyên đề học tập Sinh học 12)   Đã kiểm

Đề bài

Việc sử dụng các enzyme trong các quy trình tách chiết DNA cho thấy enzyme có kích thước lớn hơn hay nhỏ hơn so với phân tử DNA? Bằng cách nào em biết được điều đó?

Lời giải

## Enzyme có kích thước lớn hơn hay nhỏ hơn phân tử DNA?

Kết luận: Enzyme có kích thước NHỎ HƠN phân tử DNA.

---

### Bằng cách nào em biết được điều đó?

a) Từ chính quy trình tách chiết DNA (bằng chứng thực nghiệm)

Trong quy trình tách chiết, người ta bổ sung các enzyme để phá bỏ những thành phần che chắn và đi kèm DNA, ví dụ:

- Cellulase, pectinase → phân giải thành tế bào, màng tế bào thực vật.
- Protease (như bromelain trong dứa, proteinase K) → phân giải protein, kể cả protein histone liên kết với DNA.
- RNase → phân giải RNA.

Sau khi các enzyme hoàn thành vai trò, cho thêm ethanol (cồn) lạnh vào dịch chiết. Khi đó DNA kết tủa lại thành các sợi trắng nhìn thấy được bằng mắt thường, còn enzyme và các phân tử nhỏ khác vẫn tan trong dung dịch và bị loại bỏ cùng pha lỏng. Trong cùng điều kiện, chỉ phân tử đủ lớn như DNA mới tụ lại thành sợi quan sát được — điều này cho thấy DNA có kích thước lớn hơn nhiều so với enzyme.

b) Từ cấu trúc phân tử (bằng chứng cấu tạo)

- DNA là đại phân tử gồm hàng triệu đến hàng tỉ cặp nucleotide nối tiếp nhau; nếu duỗi thẳng toàn bộ DNA trong một tế bào người, chiều dài đạt khoảng $\approx 2\,\text{m}$.
- Enzyme bản chất là protein, chỉ được cấu tạo từ vài trăm đến vài nghìn amino acid, nên khối lượng và kích thước phân tử nhỏ hơn DNA rất nhiều bậc.

→ Từ thực nghiệm (DNA kết tủa thành sợi còn enzyme thì không) kết hợp với kiến thức về cấu trúc đại phân tử, ta kết luận enzyme có kích thước nhỏ hơn phân tử DNA.

Đáp số

Enzyme có kích thước nhỏ hơn phân tử DNABiết được nhờ: (1) Trong tách chiết DNA, khi tủa bằng ethanol lạnh, DNA kết tủa thành sợi trắng nhìn thấy được còn enzyme ở lại trong dung dịch → DNA lớn hơn enzyme; (2) So sánh cấu trúc: DNA gồm hàng triệu cặp nucleotide, enzyme (protein) chỉ gồm vài trăm đến vài nghìn amino acid

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.