Chuyên đề học tập Ngữ văn 11

Giải Bài 4 trang 41 Chuyên đề Ngữ văn 11

Chuyên đề 2. Tìm hiểu ngôn ngữ trong đời sống xã hội hiện đại (Phần 1)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) nêu ý kiến của bạn về một vấn đề liên quan đến nội dung Phần 1, Chuyên đề 2, chẳng hạn: tình trạng nhiều ngôn ngữ trên thế giới có nguy cơ bị biến mất, việc dùng tiếng Anh như ngôn ngữ toàn cầu, khả năng phổ biến của E-xpê-ran-tô (Esperanto – quốc tế ngữ),...

Gợi ý:
– Hiện có nhiều thông tin phong phú và nhiều ý kiến trái ngược nhau về những vấn đề được gợi ý ở trên. Tìm đọc các thông tin và ý kiến đó để có cơ sở xác định một góc nhìn hay một quan điểm mà bạn cho là đúng đắn. Mỗi vấn đề sẽ đặt ra những câu hỏi riêng cần trả lời để chuẩn bị nội dung cho đoạn văn, chẳng hạn:
+ Tình trạng nhiều ngôn ngữ trên thế giới có nguy cơ bị biến mất đang diễn ra như thế nào? Tình trạng đó có ảnh hưởng gì đến đời sống của con người không? Một ngôn ngữ bị mất đi có ảnh hưởng như thế nào đến sự đa dạng về văn hoá của nhân loại?
+ Tiếng Anh hiện đang được dùng rộng rãi như thế nào trên thế giới? Việc dùng tiếng Anh rộng rãi như vậy có những lợi ích và tác hại gì? Theo bạn, có nên dùng tiếng Anh thay thế cho tiếng mẹ đẻ để dạy học trong nhà trường không, vì sao? Có nhiều người cho rằng một số nước phát triển nhanh nhờ dùng tiếng Anh thay thế cho tiếng mẹ đẻ, bạn có bình luận gì về ý kiến đó?
+ Quốc tế ngữ là gì? Bạn đánh giá như thế nào về triển vọng phát triển, phổ biến của quốc tế ngữ? Dựa vào cơ sở nào mà bạn có đánh giá như vậy?
– Đoạn văn cần triển khai theo định hướng của kiểu văn bản nghị luận. Mở đầu đoạn, cần nêu một câu chủ đề (ý kiến, nhận định của bạn về vấn đề được bàn), phần còn lại của đoạn sẽ trình bày lí lẽ và bằng chứng chứng minh cho ý kiến, nhận định đã nêu.

Gợi ý trả lời

Định hướng làm bài

Đề yêu cầu viết đoạn văn nghị luận khoảng 200 chữ, trình bày ý kiến về MỘT vấn đề thuộc nội dung Phần 1, Chuyên đề 2. Em chọn vấn đề: tình trạng nhiều ngôn ngữ trên thế giới có nguy cơ bị biến mất. Đoạn văn cần có cấu trúc nghị luận:

a) Câu chủ đề (mở đầu): nêu rõ ý kiến, nhận định của người viết.

b) Lí lẽ và bằng chứng: giải thích thực trạng, chỉ ra ảnh hưởng của việc một ngôn ngữ mất đi đối với con người và sự đa dạng văn hoá.

c) Câu kết: khẳng định lại ý kiến, nêu thái độ/hành động cần có.

---

Đoạn văn tham khảo (khoảng 200 chữ)

Sự biến mất của nhiều ngôn ngữ trên thế giới là một tổn thất không thể bù đắp đối với văn hoá nhân loại, vì vậy việc bảo tồn các ngôn ngữ đang có nguy cơ mai một là trách nhiệm chung của mỗi cộng đồng. Theo nhiều thống kê, trong hàng nghìn ngôn ngữ đang tồn tại, phần lớn chỉ còn rất ít người sử dụng và có thể mất hẳn trong thế kỉ này; cứ vài tuần lại có một ngôn ngữ "chết" khi người cuối cùng nói nó qua đời. Ngôn ngữ không chỉ là công cụ giao tiếp mà còn lưu giữ cách tư duy, tri thức dân gian, phong tục và kí ức của cả một dân tộc. Khi một ngôn ngữ mất đi, những bài hát, truyện kể, kinh nghiệm sống gắn với nó cũng biến mất theo, khiến bức tranh văn hoá của loài người trở nên nghèo nàn, đơn điệu hơn. Hơn nữa, với nhiều cộng đồng, việc mất tiếng mẹ đẻ còn làm phai nhạt bản sắc và niềm tự hào về nguồn cội. Vì thế, mỗi người cần trân trọng, sử dụng và truyền dạy tiếng mẹ đẻ của mình, đồng thời ủng hộ những nỗ lực ghi chép, bảo tồn các ngôn ngữ đang bị đe doạ, để sự đa dạng ngôn ngữ – cũng là đa dạng văn hoá – của nhân loại được gìn giữ.

*(Đoạn văn trên khoảng 200 chữ, mở đầu bằng câu chủ đề nêu ý kiến, sau đó triển khai lí lẽ – bằng chứng và kết lại bằng thái độ, hành động, đúng định hướng kiểu văn bản nghị luận như SGK yêu cầu.)*

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.