Giải Bài 2 trang 41 Chuyên đề Ngữ văn 11
Đề bài
Tìm thêm những thông tin thú vị khác về các ngôn ngữ trên thế giới để chia sẻ trong nhóm hoặc trước lớp. Chọn một thông tin và thể hiện bằng sơ đồ hoặc biểu đồ.
Gợi ý trả lời
a) Thu thập thêm những thông tin thú vị về các ngôn ngữ trên thế giới
Qua tìm hiểu từ sách báo và các nguồn tư liệu ngôn ngữ học, có thể chia sẻ một số thông tin thú vị sau:
- *Số lượng ngôn ngữ:* Hiện nay trên thế giới có khoảng 7 000 ngôn ngữ đang được sử dụng, nhưng phân bố rất không đều: riêng châu Á và châu Phi đã chiếm phần lớn số ngôn ngữ đó.
- *Ngôn ngữ nhiều người nói nhất:* Xét theo số người nói bản ngữ, tiếng Trung (Hán phổ thông) đứng đầu; còn xét theo tổng số người sử dụng (cả bản ngữ và ngoại ngữ) thì tiếng Anh là ngôn ngữ phổ biến nhất, giữ vai trò ngôn ngữ giao tiếp quốc tế.
- *Nguy cơ biến mất:* Khoảng 40% số ngôn ngữ đang có nguy cơ bị mai một; trung bình cứ vài tuần lại có một ngôn ngữ biến mất khi người nói cuối cùng qua đời.
- *Tiếng Việt:* Thuộc ngữ hệ Nam Á (nhánh Việt – Mường), là ngôn ngữ thanh điệu (6 thanh), dùng chữ Quốc ngữ ghi âm bằng hệ chữ La-tinh — một đặc điểm khác với nhiều ngôn ngữ phương Đông.
- *Hiện tượng đa ngữ:* Phần lớn dân số thế giới nói được từ hai ngôn ngữ trở lên; đơn ngữ là hiện tượng ít phổ biến hơn người ta thường nghĩ.
b) Chọn một thông tin và thể hiện bằng sơ đồ / biểu đồ
Em chọn thông tin: *"Các ngôn ngữ có số người nói nhiều nhất thế giới (theo tổng số người sử dụng)"* và thể hiện bằng biểu đồ cột.
Bảng số liệu minh hoạ (số người sử dụng, đơn vị: triệu người, số liệu làm tròn):
| Ngôn ngữ | Số người sử dụng (triệu) |
|---|---|
| Tiếng Anh | 1 500 |
| Tiếng Trung | 1 100 |
| Tiếng Hin-đi | 600 |
| Tiếng Tây Ban Nha | 550 |
| Tiếng Pháp | 300 |
Biểu đồ cột (mỗi dấu ▉ ứng với khoảng 100 triệu người):
```
Tiếng Anh ▉▉▉▉▉▉▉▉▉▉▉▉▉▉▉ 1 500
Tiếng Trung ▉▉▉▉▉▉▉▉▉▉▉ 1 100
Tiếng Hin-đi ▉▉▉▉▉▉ 600
Tiếng Tây Ban Nha▉▉▉▉▉▉ 550
Tiếng Pháp ▉▉▉ 300
└─────────────── (triệu người)
```
Nhận xét từ biểu đồ: Tiếng Anh dẫn đầu về tổng số người sử dụng nhờ vai trò ngôn ngữ quốc tế trong học tập, khoa học và giao thương; tiếng Trung đứng thứ hai chủ yếu nhờ số người nói bản ngữ đông đảo. Sự chênh lệch giữa các cột cho thấy vị thế khác nhau của mỗi ngôn ngữ trong đời sống xã hội hiện đại.
*(Lưu ý: khi trình bày trước lớp, em có thể dùng phần mềm bảng tính để vẽ biểu đồ cột hoặc biểu đồ tròn cho sinh động; số liệu cần ghi rõ nguồn và năm thống kê.)*
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.