Chuyên đề học tập Ngữ văn 10

Giải Bài 3 trang 90 Chuyên đề Ngữ văn 10

Chuyên đề học tập Ngữ văn 10 — Viết và giới thiệu, quảng bá về một tập thơ, tập truyện ngắn hoặc một tiểu thuyết   Gợi ý trả lời

Đề bài

Viết về một tập thơ, tập truyện ngắn hoặc tiểu thuyết đã đọc.

Gợi ý trả lời

## Hướng dẫn làm bài (Chuyên đề Ngữ văn 10 – KNTT, Bài 3)

Đây là bài viết giới thiệu / quảng bá về một tác phẩm đã đọc, không phải bài nghị luận phân tích thuần túy. Vì vậy cần bám đúng yêu cầu của chuyên đề: vừa giới thiệu được nội dung – giá trị của tác phẩm, vừa có chất quảng bá (khơi gợi hứng thú, mời gọi người đọc tìm đến sách).

### a) Chuẩn bị – xác định yêu cầu
- Chọn một tác phẩm mình đã đọc kĩ, có ấn tượng và hiểu biết chắc chắn (ở đây tôi chọn tập truyện ngắn “Vang bóng một thời” của Nguyễn Tuân).
- Xác định mục đích: giúp người chưa đọc hình dung được giá trị cuốn sách và muốn tìm đọc.
- Xác định đối tượng: bạn đọc cùng trang lứa / độc giả yêu văn học.

###

b) Lập dàn ý theo bố cục 3 phần (như SGK hướng dẫn)
- Mở bài: Giới thiệu khái quát tác phẩm (tên sách, tác giả, thể loại, xuất xứ) và lí do chọn giới thiệu.
- Thân bài:
1. Thông tin cơ bản: tác giả, hoàn cảnh ra đời, số lượng truyện, đề tài chung.
2. Giới thiệu nội dung nổi bật (tóm lược vài truyện tiêu biểu, không kể hết).
3. Nêu giá trị nội dung và nghệ thuật, nét độc đáo về phong cách.
4. Nêu cảm nhận cá nhân + lời mời gọi (yếu tố quảng bá).
- Kết bài: Khẳng định lại giá trị, vị trí của tác phẩm và nhắn gửi tới người đọc.

###

c) Bài viết hoàn chỉnh (bài mẫu)

NGƯỜI GIỮ LẠI “CÁI ĐẸP CỦA MỘT THỜI VANG BÓNG”
*(Giới thiệu tập truyện ngắn “Vang bóng một thời” – Nguyễn Tuân)*

Có những cuốn sách khép lại rồi mà dư âm còn vương mãi, như hương trà sen còn đọng nơi đầu lưỡi. Với tôi, “Vang bóng một thời” của Nguyễn Tuân là một cuốn sách như thế. Xuất bản lần đầu năm 1940, tập truyện gồm 11 truyện ngắn được xem là tác phẩm kết tinh tài năng và phong cách Nguyễn Tuân trước Cách mạng tháng Tám.

Như chính nhan đề gợi ra, tập truyện viết về “một thời đã qua nay chỉ còn vang bóng” – thời của những nhà nho tài hoa, bất đắc chí nhưng vẫn giữ trọn thiên lương và cốt cách giữa buổi giao thời Hán học suy tàn. Mỗi truyện là một bức chân dung về một thú chơi, một nếp sống thanh cao: thú uống trà (*Chén trà trong sương sớm*), thú chơi chữ, thả thơ, đánh thơ, thưởng hoa, và đặc biệt là nghệ thuật thư pháp trong “Chữ người tử tù” – thiên truyện nổi tiếng nhất.

Ở *“Chữ người tử tù”*, Nguyễn Tuân dựng lên cuộc gặp gỡ kì lạ giữa Huấn Cao – người tử tù có tài viết chữ đẹp – và viên quản ngục si mê cái đẹp. Cảnh cho chữ nơi ngục tối, với ánh đuốc đỏ rực, tấm lụa trắng và những nét chữ “vuông tươi tắn” hiện lên, được tác giả gọi là “một cảnh tượng xưa nay chưa từng có”. Qua đó, nhà văn gửi gắm một niềm tin sâu sắc: cái đẹp và cái thiện có sức mạnh cảm hóa con người, và thiên lương trong sạch có thể tỏa sáng ngay giữa chốn tăm tối nhất.

Điều làm nên sức hấp dẫn bền lâu của cuốn sách chính là phong cách tài hoa, uyên bác của Nguyễn Tuân. Ông nhìn mọi sự vật, con người ở phương diện thẩm mĩ, nâng những thú vui đời thường thành nghệ thuật. Câu văn của ông giàu hình ảnh, cổ kính mà tinh tế, vốn từ phong phú, chữ nghĩa được chọn lọc kĩ càng như người nghệ nhân chọn từng viên ngọc. Đọc “Vang bóng một thời”, ta không chỉ được kể chuyện mà còn được *thưởng thức* vẻ đẹp của ngôn từ.

Vượt lên giá trị văn chương, tập truyện còn là tiếng nói trân trọng, lưu giữ những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, thể hiện tấm lòng yêu nước thầm kín của một nhà văn trước cảnh “tây tàu nhố nhăng”. Chính vì vậy, tác phẩm vẫn còn nguyên sức lay động với bạn đọc hôm nay – khi chúng ta cũng đang cần biết gìn giữ cái đẹp và cốt cách trước nhịp sống hiện đại gấp gáp.

Nếu bạn muốn tìm một cuốn sách để đọc chậm, để lắng lại và để thấy tâm hồn mình được thanh lọc, tôi tin “Vang bóng một thời” sẽ không làm bạn thất vọng. Hãy thử mở sách ra, pha một ấm trà, và bước vào thế giới của những con người tài hoa – nơi cái đẹp của “một thời” vẫn còn mãi “vang bóng”.

###

d) Lưu ý khi trình bày (quảng bá)
- Nên đặt một nhan đề hấp dẫn cho bài giới thiệu (như trên).
- Có thể kèm thông tin xuất bản, hình ảnh bìa sách, trích dẫn câu văn tiêu biểu để tăng sức thuyết phục.
- Giọng văn vừa khách quan (giới thiệu) vừa truyền cảm (mời gọi), tránh kể lại toàn bộ cốt truyện làm mất hứng thú người đọc.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.