Giải Câu hỏi trang 14 Chuyên đề Công nghệ 12

Gợi ý trả lời

a) Vai trò của công nghệ sinh học trong sản xuất chế phẩm vi sinh phục vụ lâm nghiệp

Công nghệ sinh học có vai trò quyết định trong việc tạo ra các chế phẩm vi sinh phục vụ lâm nghiệp, thể hiện ở các mặt sau:

- Dựa trên kĩ thuật vi sinh và công nghệ lên men, công nghệ sinh học giúp phân lập, tuyển chọn và nhân nuôi các chủng vi sinh vật có ích (vi khuẩn, nấm, xạ khuẩn…) với số lượng lớn, ổn định về chất lượng.
- Ứng dụng kĩ thuật di truyền, công nghệ gene để cải tạo, nâng cao hoạt tính của các chủng vi sinh vật (tăng khả năng cố định đạm, phân giải chất hữu cơ, đối kháng nấm bệnh…).
- Nhờ công nghệ lên men quy mô công nghiệp, có thể sản xuất hàng loạt chế phẩm với giá thành hợp lí, dễ bảo quản, dễ sử dụng ngoài hiện trường rừng.
- Góp phần tạo ra các sản phẩm thân thiện với môi trường, thay thế dần phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật hóa học, hướng tới lâm nghiệp bền vững.

b) Những loại chế phẩm vi sinh đang được sử dụng trong lâm nghiệp (Hình 3.1)

- Chế phẩm vi sinh cố định đạm (chứa vi khuẩn nốt sần *Rhizobium*, vi khuẩn cố định nitrogen tự do…).
- Chế phẩm vi sinh phân giải lân (phosphate) và phân giải chất hữu cơ, cellulose trong đất rừng.
- Chế phẩm vi sinh kích thích sinh trưởng (chứa vi sinh vật sinh chất kích thích ra rễ, tăng trưởng cây con).
- Chế phẩm vi sinh đối kháng (nấm *Trichoderma*, vi khuẩn đối kháng) dùng phòng trừ nấm bệnh, sâu hại cây rừng.

Trong Hình 3.1, chế phẩm thường ở dạng chai/lọ chứa dịch hoặc bột vi sinh; phần phóng to cho thấy các tế bào vi khuẩn hình que — chính là các vi sinh vật có ích được nhân nuôi trong chế phẩm.

c) Mục đích sử dụng

- Cải tạo đất rừng: tăng độ phì nhiêu, bổ sung và cố định đạm, phân giải lân khó tan và chất hữu cơ thành dạng cây dễ hấp thụ.
- Thúc đẩy sinh trưởng cây giống, cây rừng: giúp cây con ra rễ nhanh, khỏe, nâng cao tỉ lệ sống khi trồng rừng.
- Phòng trừ sinh học sâu, bệnh hại cây rừng bằng vi sinh vật đối kháng, hạn chế thuốc bảo vệ thực vật hóa học.
- Bảo vệ môi trường và phát triển lâm nghiệp bền vững: giảm ô nhiễm do hóa chất, duy trì hệ sinh thái đất rừng.